Bombka zrobiona na szydełku potrafi wyglądać jak delikatna koronka, a przy tym jest znacznie trwalsza, niż mogłoby się wydawać. Pokażę tu prosty schemat na piękną bombkę na szydełku, dobór nici i szydełka, sposób łączenia dwóch połówek oraz sprawdzone metody usztywniania, dzięki którym ozdoba zachowa kształt przez wiele sezonów.
Najważniejsze informacje przed rozpoczęciem pracy
- Najlepszy materiał to cienki kordonek bawełniany, najlepiej w jasnym lub metalicznym kolorze.
- Do większości wzorów sprawdzi się szydełko 1,25-1,75 mm.
- Bombkę można wykonać jako dwie ażurowe połówki połączone wokół plastikowej kuli.
- O kształcie decyduje przede wszystkim usztywnianie i dokładne naciągnięcie robótki.
- Przed wykonaniem całego kompletu trzeba zrobić małą próbkę, ponieważ napięcie nici zmienia rozmiar ozdoby.
Od czego zacząć, żeby bombka była równa i elegancka
Najłatwiej uzyskać efekt dekoracyjnej bombki, szydełkując dwie identyczne części, a potem łącząc je wokół plastikowej lub styropianowej kuli. Taka metoda wybacza więcej błędów niż próba wykonania całej przestrzennej formy od razu, a gotowa ozdoba jest stabilna i dobrze trzyma kulisty kształt.
Do jednej bombki o średnicy około 8 cm przygotuj 20-30 g kordonka, szydełko 1,5 mm, igłę z tępym czubkiem, nożyczki oraz lekką kulkę do środka. Przyda się również szpilka, folia spożywcza i krochmal albo klej wikol rozcieńczony wodą w proporcji 1:1.
| Element | Praktyczny wybór | Dlaczego ma znaczenie |
|---|---|---|
| Nić | Kordonek bawełniany 50 g, około 180-250 m | Daje wyraźne oczka i nie rozciąga się nadmiernie |
| Szydełko | 1,25-1,75 mm | Tworzy zwartą, ale nadal lekką koronkę |
| Wypełnienie | Kulka plastikowa lub styropianowa 6-8 cm | Ułatwia formowanie i chroni ozdobę przed zgnieceniem |
| Zawieszka | Cienka wstążka, sznurek lub metalowe kółeczko | Powinna być lekka, aby nie deformowała bombki |
W schematach spotkasz skróty, które dobrze od razu uporządkować. Oł oznacza oczko łańcuszka, oś oczko ścisłe, ps półsłupek, a sł słupek. Jeżeli dopiero zaczynasz, wybierz kordonek w jasnym kolorze. Na białej, kremowej lub beżowej nici łatwiej zauważyć, gdzie wbić szydełko.
Prosty schemat na szydełkową bombkę
Poniższy wzór tworzy delikatny, symetryczny panel. Wykonaj dwie takie same połówki. Schemat pasuje do kuli o średnicy około 6-8 cm, ale ostateczny rozmiar zależy od grubości nici i siły naciągania oczek.
Wykonanie pierwszej połówki
- Zrób magiczne kółko i przerób w nim 12 słupków. Zamknij okrążenie oczkiem ścisłym.
- W kolejnym okrążeniu wykonaj 3 oczka łańcuszka jako pierwszy słupek, a potem po 2 słupki w każdym oczku. Otrzymasz 24 słupki.
- Przerabiaj naprzemiennie 1 słupek i 2 oczka łańcuszka, pomijając jedno oczko poprzedniego okrążenia. Powstanie 12 ażurowych łuków.
- W każdym łuku wykonaj 1 półsłupek, 3 słupki, 1 półsłupek. To utworzy pierwszy rząd wachlarzy.
- Nad każdym środkowym słupkiem wachlarza zrób 5 oczek łańcuszka i połącz je półsłupkiem z kolejnym środkowym słupkiem. Nie zaciskaj łańcuszka zbyt mocno.
- W każdym dużym łuku przerób 1 półsłupek, 5 słupków i 1 półsłupek. Na tym etapie panel powinien mieć kształt lekko zaokrąglonego koła.
- Na brzegu wykonaj łańcuszek z 3 oczek, połączony półsłupkiem z kolejnym łukiem. Powtarzaj dookoła, tworząc równą krawędź do zszycia.
Po zakończeniu pracy nie odcinaj nitki od razu. Najpierw przyłóż panel do kuli i sprawdź, czy brzegi dochodzą mniej więcej do jej połowy. Jeśli element jest zbyt mały, dodaj jedno okrążenie łuków. Gdy jest za duży, zmniejsz rozmiar szydełka przy wykonywaniu drugiej połówki tylko wtedy, gdy różnica jest niewielka. Przy większej różnicy lepiej spruć ostatni rząd i wykonać go ciaśniej.
Łączenie obu części
Drugą połówkę wykonaj identycznie, ale po ostatnim okrążeniu zostaw około 40 cm końcówki nici. Włóż kulkę pomiędzy panele i połącz brzegi półsłupkami albo ściegiem fastrygowym. Zatrzymuj się co kilka oczek i sprawdzaj, czy wzór nie skręca się na jedną stronę.
Jeżeli używasz plastikowej kuli otwieranej na pół, możesz najpierw połączyć większą część obwodu, a potem włożyć wypełnienie przez pozostawiony otwór. Przy kuli styropianowej nie ma takiej potrzeby. Z mojego doświadczenia wynika, że łączenie na szydełku daje równiejszy brzeg niż zszywanie, ale wymaga pilnowania identycznej liczby oczek w obu częściach.
Jak dopasować wzór do rozmiaru kuli
Nie każda bombka musi mieć 8 cm. Małe ozdoby o średnicy 5-6 cm dobrze wyglądają na drobnej choince lub w stroiku, natomiast większe, 10-12-centymetrowe kule będą mocniejszym akcentem na wysokim drzewku.
| Średnica kuli | Szydełko | Najlepszy efekt |
|---|---|---|
| 5-6 cm | 1,25-1,5 mm | Delikatna ozdoba do kompletu lub stroika |
| 7-8 cm | 1,5-1,75 mm | Uniwersalna bombka na choinkę |
| 9-12 cm | 1,75-2 mm | Wyrazista dekoracja, wymagająca mocnego usztywnienia |
Najlepszym sposobem dopasowania jest próbka. Wykonaj pierwsze cztery okrążenia i zmierz średnicę panelu. Jeśli robótka szybko faluje, masz za dużo oczek albo zbyt luźny chwyt. Gdy mocno się marszczy, szydełkujesz prawdopodobnie zbyt ciasno lub używasz za małego szydełka.
Możesz też zmienić charakter ozdoby bez przebudowy całego wzoru. Metaliczna nić doda świątecznego blasku, kolor czerwony i złoty podkreśli tradycyjny styl, a biel z drewnianą zawieszką stworzy spokojną dekorację w stylu skandynawskim.
Usztywnianie decyduje o końcowym wyglądzie
Nawet najlepiej wykonany wzór może po zdjęciu z szydełka wyglądać miękko i niepozornie. Ażurowe elementy potrzebują formowania, ponieważ dopiero po usztywnieniu widać właściwy układ wachlarzy i łuków.
Krochmal do lekkiej koronki
Rozpuść krochmal zgodnie z instrukcją na opakowaniu albo przygotuj dość rzadki roztwór. Zanurz bombkę, delikatnie odciśnij nadmiar i naciągnij wzór na kuli owiniętej folią. Zostaw do całkowitego wyschnięcia, zwykle na 12-24 godziny.
Przeczytaj również: Jak zrobić misia na szydełku? Prosty wzór amigurumi
Wikol do mocniejszej formy
Do bombek, które mają zachować wyraźny kształt przez wiele lat, sprawdza się klej wikol rozcieńczony wodą. Mieszanka 1:1 usztywnia dość mocno, ale nie powinna pozostawiać białych śladów, jeśli zostanie równomiernie rozprowadzona.
Przed zanurzeniem całej ozdoby zrób test na kawałku nici. Niektóre barwniki mogą delikatnie puszczać kolor, szczególnie czerwienie i granaty. Ja zawsze suszę bombkę na formie i poprawiam palcami łuki jeszcze przed wyschnięciem, bo krzywo ułożone oczka po stwardnieniu trudno już skorygować.
Najczęstsze błędy i sposoby ich uniknięcia
Największym problemem początkujących nie jest sam schemat, lecz nierówne napięcie nici. W jednym fragmencie oczka są luźne, w innym bardzo ciasne, przez co panel zaczyna falować albo traci symetrię.
- Falujący brzeg oznacza zwykle zbyt dużą liczbę oczek lub zbyt luźne słupki. Sprawdź liczbę powtórzeń przed rozpoczęciem kolejnego okrążenia.
- Pomarszczony środek często wynika z za małego szydełka. Zmień je na większe o 0,25 mm i wykonaj próbkę ponownie.
- Przekręcona połówka powstaje, gdy część łuków ma inną liczbę oczek. Pomaga zaznaczanie początku okrążenia markerem.
- Nierówne łączenie jest skutkiem różnej liczby oczek na brzegach. Przed zszyciem rozłóż oba panele obok siebie i porównaj każdy łuk.
- Zbyt twarda bombka traci lekkość i może wyglądać jak plastikowa. Lepiej nałożyć dwie cienkie warstwy krochmalu niż jedną bardzo gęstą.
Nie warto też przesadzać z ozdobami. Koronki, koraliki, cekiny i brokat są efektowne, ale przy delikatnym wzorze łatwo zakryć to, co najładniejsze. Zwykle wystarczy jedna kontrastowa kokardka albo kilka małych koralików przy środku panelu.
Pomysły na własną wersję bombki
Ten sam schemat można potraktować jako bazę do całej kolekcji. Najprostsza zmiana polega na zastosowaniu innej nici, ale ciekawy efekt daje także zastąpienie ostatniego rzędu wachlarzy pikotkami, czyli małymi ząbkami wykonanymi z oczek łańcuszka.
Do eleganckiego kompletu wybierz jedną paletę kolorów, na przykład krem, złoto i beż. Jeśli bombki mają zdobić pokój dziecka, lepiej użyć nici bawełnianej bez odstających, ciężkich elementów. Przy choince w stylu rustykalnym dobrze wygląda naturalny kordonek, drewniane koraliki i zawieszki z juty.
Ciekawym rozwiązaniem jest również wykonanie kilku bombek o tej samej konstrukcji, ale różnych średnicach. Trzy rozmiary zawieszone naprzemiennie tworzą bardziej dopracowaną kompozycję niż kilkanaście przypadkowych wzorów. To drobna rzecz, a na choince robi dużą różnicę.
Mały detal, który przedłuża życie ręcznie robionej ozdoby
Gotowe bombki przechowuj w papierowych przekładkach albo pojedynczych pudełkach, z dala od wilgoci i bez dużego nacisku z góry. Przed każdym sezonem sprawdź zawieszki oraz brzegi łączenia, a drobne zabrudzenia usuwaj miękkim pędzelkiem zamiast prania.
Najładniejszy efekt daje spokojna praca i powtarzalność. Zrób najpierw jedną bombkę testową, zapisz rozmiar szydełka oraz liczbę okrążeń, a dopiero potem wykonuj cały komplet. Dzięki temu każda kolejna ozdoba będzie podobna, ale nadal zachowa przyjemny, ręcznie wykonany charakter.